Di chúc bằng miệng có hợp pháp hay không?

Có nhiều trường hợp do người lập di chúc có sức khỏe yếu, không thể tự mình soạn thảo di chúc và chỉ có thể nói lên nguyện vọng của bản thân qua di chúc bằng miệng. Vậy di chúc bằng miệng có hợp pháp hay không?

Căn cứ:

  • Bộ luật dân sự

Nội dung tư vấn
Di chúc miệng là một hình thức của di chúc được pháp luật thừa nhận và hoàn toàn có hiệu lực như các hình thức khác của di chúc. Quy định được cụ thể hóa tại Điều 627 Bộ luật dân sự 2015:

Điều 627. Hình thức của di chúc
Di chúc phải được lập thành văn bản; nếu không thể lập được di chúc bằng văn bản thì có thể di chúc miệng.

Tuy nhiên, di chúc miệng có nhiều đặc điểm khác với di chúc bằng văn bản thông thường:

1. Trường hợp lập di chúc miệng

Di chúc miệng không phải muốn là có thể lập, mà chỉ có thể lập trong một số trường hợp nhất định theo quy định tại Điều 629 Bộ luật dân sự 2015:

Điều 629. Di chúc miệng
1. Trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng.

2. Sau 03 tháng, kể từ thời điểm di chúc miệng mà người lập di chúc còn sống, minh mẫn, sáng suốt thì di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ.

Chỉ khi nào người lập di chúc bị đe dọa về tính mạng thì mới có thể lập di chúc miệng. Di chúc miệng không thể lập một cách tùy tiện mà cần đáp ứng điều kiện khắt khe này. Nếu một người khỏe mạnh, bình thường muốn lập di chúc thì phải lập di chúc bằng văn bản.

Việc bị đe dọa về tính mạng được hiểu là trong lúc bệnh tình nguy cấp, hấp hối hoặc hoàn cảnh chiến tranh bị chấn thương mà được cho rằng không thể qua khỏi thì việc để lại lời nói truyền đạt nguyện vọng cho người thân cận là điều hợp lý.

2. Di chúc miệng có thể bị giới hạn về thời gian tồn tại

Di chúc bằng miệng chỉ có thời gian tồn tại là 3 tháng kể từ thời điểm lập di chúc.  Nếu sau 3 tháng từ ngày lập di chúc miệng mà người lập di chúc vẫn còn sống, minh mẫn, tỉnh táo về trí tuệ thì di chúc miệng sẽ mặc nhiên bị hủy bỏ.

3. Điều kiện có hiệu lực của di chúc miệng

Tuy là di chúc bằng miệng nhưng nội dung di chúc cũng phải đáp ứng những yêu cầu theo quy định của Điều 630 Bộ luật dân sự 2015, cụ thể:

Điều 630. Di chúc hợp pháp
5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.

Ngoài việc phải đáp ứng những điều kiện nêu trên, di chúc miệng còn phải có các điều kiện sau

  • Có hai người làm chứng khi lập di chúc. Cả hai phải không liên quan đến nội dung di chúc và có đầy đủ năng lực hành vi
  • Người làm chứng phải ghi chép lại nội dung di chúc, cùng ký tên hoặc điểm chỉ
  • Trong 5 ngày làm việc từ ngày lập di chúc, di chúc phải được xác nhận về chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng. Việc xác nhận được thực hiện bởi công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền

Chiathuake.com là Website trực thuộc của Công ty Luật TNHH LSX (Luật sư X) – là đơn vị cung cấp dịch vụ luật sư thừa kế chuyên nghiệp tại Việt Nam. Vì vậy, hãy liên hệ tới số điện thoại 0969.434.434 khi Quý khách có nhu cầu về dịch vụ.

 

 

 

Từ khóa: , ,